Şiir · Atsız Mecmua, Sayı 17

Yolların Sonu

Hüseyin Nihal Atsız·

Yolların Sonu, Atsız'ın 1932'de Atsız Mecmua'nın son sayısında çıkan, yalnızlığı ve Kür Şad'a uzanan kutlu yolu anlatan, şiir kitabına adını veren şiir. Şiir hakkında →

Bugün yollanıyorken bir gurbete yeniden
Belki bir kişi bile gelmeyecektir bize.
Bir kemiğin ardında saatlerce yol giden
İtler bile gülecek kimsesizliğimize.

Gidiyorum: Gönlümde acısı yanıkların…
Ordularla yenilmez bir gayız var kanımda.
Dün benimle birlikte gelen tanıdıkların
Yalnız bir hatırası kaldı artık yanımda.

Yufka yüreklilerle çetin yollar aşılmaz;
Çünkü bu yol kutludur, gider Tanrı Dağına.
Halbuki yoldaşını bırakıp dönenlerin
Değişilir topu da bir sokak kaltağına.

İster düşün… Kendini ister hayale kaptır…
Uzar, uzar, çünkü hiç sonu yoktur yolların.
Bakarsın aldanmışsın, gördüğün bir seraptır
Sevimli bir hayale açılırken kolların.

Ey doğunun alnımı serinleten rüzgarı!
Ey karanlıkta bana arkadaşlık eden ay!
Arzularım bir oktur, aşar ulu dağları,
Düştüğü yer uzakta “DİLEK” adlı bir saray.

O sarayda bulunca tanrılaşan erleri
Artık gözüm arkaya bir daha dönmeyecek.
Hepsi sussa da “Kür Şad” uzatarak elini:
“Hoş geldin oğlum ATSIZ, kutlu olsun” diyecek.

Şiir hakkında

Şiirin hikâyesi

Yolların Sonu, Atsız Mecmua'nın 17. sayısında, 25 Eylül 1932'de yayımlandı. Bu sayı derginin son sayısıdır. Atsız Mecmua 1931'de yayın hayatına başlamış ve 25 Eylül 1932'ye kadar 17 sayı çıkmıştı.

Atsız şiirlerini 1946'da bir kitapta topladığında kitaba bu şiirin adını verdi. Yolların Sonu kitabı sonraki yıllarda tekrar tekrar basıldı. Atsız Eylül 1975'te Turan Kekevi'ye yazdığı mektupta kitabın 4. basımını gönderdiğini, bu basımda öncekinde bulunmayan dört şiir daha olduğunu yazar. Aynı günlerde Adile Ayda'ya yazdığı mektupta da Ayda'nın kitap hakkındaki övgülerine teşekkür eder.

Ne anlatıyor?

Şiir yeniden gurbete çıkan, yalnız kalmış bir yolcunun sesidir: "Belki bir kişi bile gelmeyecektir bize." Dünkü tanıdıklardan geriye yalnızca bir hatıra kalmıştır. Ama şair yolundan dönmez, çünkü bu yol "kutludur, gider Tanrı Dağına". Yoldaşını bırakıp dönenleri en ağır sözlerle yargılar. Büşra Boza bu dizedeki "sokak kaltağı" ifadesini kötü kadın imgesi olarak yorumlar. Sonraki dörtlükte yolun sonsuzluğu ve hayallerin bir serap olabileceği dile getirilir. Doğu rüzgârına ve karanlıkta yoldaşlık eden aya seslenilir. Şairin arzuları dağları aşan bir oktur ve uzakta "DİLEK" adlı bir saraya düşer.

Şiir, o sarayda "tanrılaşan erler" arasında Kür Şad'ın şairi karşılamasıyla biter: "Hoş geldin oğlum ATSIZ, kutlu olsun." Şair kendi adını şiirin içine yerleştirir. Böylece kişisel yalnızlık, tarihin kahramanları arasına kabul edilme özlemiyle birleşir.

Büşra Boza'nın arketipsel incelemesi şiiri bir "yolculuk" anlatısı olarak okur. Yola çıkış, Tanrı Dağı eşiği, serap gibi sınavlar ve yol gösterici ay bu okumanın aşamalarıdır. Kür Şad ise kahramanları kabul eden bilge önder figürü olarak yorumlanır. Şiir dört dizelik altı bentten oluşur. Yalnızlık, ülkü uğruna katlanılan çile ve ölümden sonra kahramanlara kavuşma düşüncesini bir arada işler.

Yolların Sonu şiiri ne zaman yayımlandı?

Şiir Atsız Mecmua'nın 17. sayısında, 25 Eylül 1932'de yayımlandı. Bu sayı derginin son sayısıdır.

Yolların Sonu şiiri ne anlatıyor?

Herkes tarafından terk edilmiş bir yolcunun Tanrı Dağı'na giden kutlu yolda yalnız ilerleyişini anlatır. Şiir, yolculuğun sonunda Kür Şad'ın şairi kahramanların arasına "Hoş geldin oğlum ATSIZ" diye kabul etmesiyle biter.

Yolların Sonu kitabı ile şiiri arasındaki ilişki nedir?

Atsız 1946'da şiirlerini topladığı kitaba bu şiirin adını verdi. Kitap o tarihten bu yana defalarca basıldı.

Şiirdeki Kür Şad kimdir?

Şiirde Kür Şad, ölmüş kahramanların bulunduğu "DİLEK" sarayında şairi karşılayan önder olarak görünür. Atsız sonraki yıllarda Bozkurtların Ölümü romanında da Kür Şad'ı kahraman olarak işledi.

Bu şiir Hüseyin Nihal Atsız'a aittir; ilk olarak Atsız Mecmua dergisinde (1932) yayımlandı. Bütün şiirleri Şiirleri sayfasında; Yolların Sonu kitabında toplanmıştır.

Okumaya devam edin